انفجار اجاره‌بها در ترکیه
انفجار اجاره‌بها در ترکیه

صنعت حمل و نقل آنلاین: در ترکیه هر روز قیمت کرایه منازل مسکونی افزایش می‌یابد. به‌خصوص به‌دنبال باز شدن مدارس و دانشگاه‌ها، افزایش قیمت در شهرهای دانشگاهی استانبول، ازمیر، ترابوزان، بورسا، مرسین و… غیرقابل قبول بوده و امکان اجاره کردن را از کارگران و کارمندان سلب کرده است. در شهرهای کلان، روز به روز تعداد […]

صنعت حمل و نقل آنلاین: در ترکیه هر روز قیمت کرایه منازل مسکونی افزایش می‌یابد. به‌خصوص به‌دنبال باز شدن مدارس و دانشگاه‌ها، افزایش قیمت در شهرهای دانشگاهی استانبول، ازمیر، ترابوزان، بورسا، مرسین و… غیرقابل قبول بوده و امکان اجاره کردن را از کارگران و کارمندان سلب کرده است.

در شهرهای کلان، روز به روز تعداد حاشیه‌نشین (گجه‌گوندی) افزایش می‌یابد و اجاره‌نشین‌ها به پیرامون شهرها و روستاهای نزدیک که در مسیر جاده‌های اصلی هستند کوچ می‌کنند.

این معضل در ایران، به‌خصوص در شهرهای بزرگ و کلانشهرها هم کاملا چشمگیر است. در تقسیم درآمد یا افیشینزی efishinezi یک‌پنجم درآمد هر خانواده مخصوص کرایه و تامین مسکن قلمداد شده و بقیه به هزینه‌های مربوط به مصارف (لباس، درمان، هزینه‌های روزمره و حتی قسمتی برای ذخیره و انباشته دوره پیری) می‌رسد که صد البته نه در ایران و نه در ترکیه با حقوق و درآمد فعلی امکان تامین مسکن نه‌تنها با یک‌‌پنجم درآمد حتی با نصف درآمد هم ممکن نیست.

زاد و ولد و تشکیل خانواده پیوسته در جریان است اما زمین زیاد نمی‌شود، ولی جمعیت رو به افزایش است. مخصوصا دولت‌ها برای جلوگیری از پیری جامعه که تاثیر خاصی در اقتصاد اجتماعی و اقتصاد سیاسی دارد مشوق ازدواج و زاد و ولد هستند.

عثمان ارولات سرمقاله‌نویس حوزه مسکن و املاک می‌گوید: در ۱۹۸۹ مردم برلین خواستار شکستن انحصار مسکن از طریق رفراندوم شدند. در ۱۹۸۹ یعنی تقریبا ۴۰ سال پیش جمعیت برلین ۸/۳ میلیون نفر بود. از سال ۲۰۰۹ و ۲۰۱۹ یعنی در مدت ده سال اجاره مسکن دو برابر می‌شود (در حالی‌که در این بازه زمانی در ایران و ترکیه در بعضی مناطق حتی از سه برابر هم گذشته است). اجاره‌نشینان با این‌که به تقلیل سطح مسکن و کم کردن فضای زندگی تن در داده‌اند ولی با مساحت کم نیز قیمت‌های کرایه سرسام‌آور است.

به‌طور کلی در هر دو کشور (ایران و ترکیه) گروه‌های سنی بین ۲۵ الی ۴۰سال یعنی طبقه جوان جامعه در شرایطی نیستند که خانه اجاره کنند، چه برسد که بخواهند خانه بخرند و تشکیل خانواده دهند.

آیا پشت پرده این افزایش قیمت‌ها در تمام کشورها حتی در آلمان رانت وجود دارد.

در سوئد قیمت اجاره‌ها از سوی دولت منجمد شده و درصد افزوده بر اساس شرایط روز صورت می‌گیرد و خانه‌های خالی دقیقا احصاء می‌شوند. آیا با ایجاد کنسرسیوم‌های ساخت خانه‌های ارزان‌قیمت می‌توان چند گرهی از این گره کور را باز کرد. ایجاد زمینه تسهیلات بانکی با بهره ارزان‌قیمت برای همه اقشار و ساخت خانه‌های مناسب با تعداد خانوارها نیز در کشورهای پیشرفته مدنظر است و شاید بتوان با تشویق مردم و کارکنان به زندگی در شهرستان‌ها با ایجاد زمینه‌های اشتغال به‌خصوص در مناطق کم‌جمعیت بتوان کمی از مشکل مسکن را حل کرد.

شاید بتوان از تجربه مهندسان و پیمانکاران ترکیه که در مدت ۱۶ماه توانستند ساختمان‌های مقاوم را در شهر وان به تعداد چندین هزار واحد بسازند باید استفاده کرد یا ساخت خانه‌های پیش‌ساخته‌ای مثل آنچه که شرکت خانه‌ساز ایران یا ایرداک در تبریز و کرمان ساخت می‌توان هم استحکام و هم سرعت را با مصالح پیشرفته و مقاوم در مقابل زلزله و عوامل طبیعی توامان داشت و گفته می‌شود با ۱۵روز کاری می‌توان واحدهای مسکونی منطبق با نیاز اقلیمی مناطق و استان‌های ایران را اجرایی کرد.

شاید با یک نظرخواهی از انبوه‌سازان داخلی و مهندسان و معماران و صاحبان خرد به‌صورت یک اقتراح از خردجمعی صاحبان اندیشه در حوزه مسکن و ساختمان و آنالیز آن‌ها بتوان به نتایجی در حد استنتاج از یک رفراندوم رسید.

 

دکتر سید جلال ابراهیمی

مدیر مرکز پژوهش و تحقیقات ایران و ترکیه